Adolygiad Ffilm: American Interior (12)

American Interior Film Poster

Y Sêr: Gruff Rhys, John Evans, Gwyn Alf Williams, Kliph Spurlock, Gareth Miles, Dafydd Rhys, Keith Bear, Edwin Benson ac eraill

Y Cyfarwyddo: Gruff Rhys a Dylan Goch

Y Sgrifennu: Gruff Rhys:

Hyd: 90 mun

Byddaf yn adolygu American Interior: I Grombil Cyfandir Pell ar raglen Heno, am 7pm ar nos Wener Mai 9ed ac yna Stiwdio ar BBC Radio Cymru, ar brynhawn Sul, Mai 11eg, 2014 am 1.30pm.

Mewn byd hollol amgen carwn fod yn bypedwraig o fri, a gallaf ddim ond eiddigeddu wrth ddawn yr artist Louise Evans o Wrecsam – neu Feltmistress i’w ffans. Y hi sy’n gyfrifol am greu’r seren enigmatig sy’n dwyn y ffilm American Interior dan gynffon blewog Gruff Rhys.

Dilyniant yw’r cynhyrchiad i’r ffilm Separado! a ail-gyflwynodd hanes Patagonia ar ffurf antur bicaresg. Dan gochl helfa deuluol aeth Gruff Rhys ar grwydr, i ganfod y gwir am y Wladfa Gymreig. Plethwyd road-movie realaeth hudol â Spaghetti Western swreal, i greu’r ffilm fwyaf gwreiddiol a grewyd erioed yn Gymraeg.

Wedi concro De America, a hudo gwylwyr ledled y byd, aeth  Gruff Rhys ati i archwilio cangen arall o’i goeden achau. Y tro ma, canolbwyntiwyd ar berthynas teuluol hirbell â’r arloeswr John Evans, sef cefnder i’w hen hen daid, o bentref Waunfawr.

Efe oedd y dyn, dan ddylanwad Iolo Morgannwg, a groesodd yr Iwerydd i’r Amerig ym 1792. Ei fwriad oedd dilyn ôl traed y Tywysog Madog ab Owain Gwynedd fyny’r afon Missouri , a chanfod ei ddisgynyddion – llwyth brodorol Cymraeg eu hiaith.

Ail-greu wna’r cyfarwyddwyr Dyl Goch a Gruff Rhys y daith faith honno yn American Interior: I Grombil Cyfandir Pell. Darganfuwn i’r siwrne seithug honno gael dylanwad pellgyrhaeddol ar ddatblygiad cenhedloedd mawr a bach.

Mae’n gynhychiad athrylithgar llawn haenau di-ri, sy’n archwilio chwedloniaeth amwys sawl Cymro arwrol. Mae’n ffilm sy’n dathlu dewrder anturiaethwr o fri, a Chymro a roddodd America ar y map.

Mae na gymaint o ddeimensynau yn perthyn i’r ffilm, sy’n cyfuno albwm gyfan o ganeuon ar ffurf cofnod dyddiadur taith, delweddau hynod mewn du a gwyn, a gwaith animeiddio gwefreiddiol.

Cyflwynir seren y cynhyrchiad yn fuan  yn y ffilm: pwped gwynepsyth John Evans sy’n gwmni parhaol i Gruff Rhys. Fe’i seiliwyd, yn weledol, ar wynebau cyfoes o Waunfawr – Rhodri Sion, Dafydd Iwan ac aelodau Sibrydion yn eu plith. Caiff loddesta ar grempogau, ei arestio’n St Louis, a’i heintio â chlefyd malaria, cyn hwylio’n ddedwydd fyny’r afon Missouri, gan gwrdd â sawl enaid hoff cytun.

Nid doli glwt o gydymaith mo John Evans y ffilm hon, ond voodoo doll llawn daioni, sy’n cipio’r galon a chodi gwên gan uno holl elfennau’r cynhyrchiad ynghyd.

Buddiodd Gruff Rhys yn fawr o’i brofiad o gydweithio ar gynhyrchiad Praxis Makes Perfect (National Theatre Wales) y llynedd. Gwelir esblygiad naturiol o’i arddull unigryw, i gynnwys actio afieithus a thynerwch mawr wrth gyfleu bramant rhwng dyn a phwped.

Fiw i mi geisio adrodd yr hanes yn llawn; digon yw dweud fod y ffilm yn llwyddo’n llwyr yn ei chysawd ei hun. Fe’i disgrifiwyd fel trasicomedi gan y cyfarwyddwr ei hun, ac yn wir, ceir ynddi eiliadau go ddirdynnol, sy’n uno dau ddiwylliant ynghyd. Mae hefyd yn cynnig myfyrdod ddwys ar y grefft o adrodd stori, gan ddathlu rôl chwedloniaeth yn hunaniaeth diwylliannau ledled y byd.

Y mae’n addas fod y daith yn arwain y criw i Ogledd Dakota, lle y gosodwyd y ffilm Fargo gan Joel ac Ethan Coen. Chwaraeodd y cynhyrchiad hwnnw ag ystyr gwrthgyferbyniol y geiriau ‘True Story’ sy’n asio’n berffaith gyda gweledigaeth amwys y ffilm ffantastig hon.

Yn wir, rhannodd Gruff Rhys ddoethineb pellach â chynulleidfa’r premiere Cymreig, a gynhaliwyd ar ddiwedd Ebrill yng nghanolfan Chapter Caerdydd. ‘Pan mae’r ffilm yn dweud The End, dydy o ddim wedi gorffen mewn gwirionedd, felly ceisiwch gadw hynny mewn golwg.’

American Interior

Y Sgôr terfynol*

*Mae’r sgôr yn seiliedig ar y system sêr, gyda 5 Cookie yn cynrhychioli’r marc gorau ac 1 Cookie yn cynrhychioli’r gwaethaf. Mae 5 Cookie a hanner yn cyfateb i 10 allan o 10.

 

Cafodd y cofnod ei gyhoeddi yn Adolygiad, Ffilm. Gosod Nod Tudalen i'r ddolen barhaol.

2 Ymateb i Adolygiad Ffilm: American Interior (12)

  1. Hysbysiad: Adolygiad Ffilm: Benny and Jolene (15) | Lowri Haf Cooke

  2. Hysbysiad: Adolygiad Theatr: The Insatiable, Inflatable Candylion (National Theatre Wales) | Lowri Haf Cooke

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s