Adolygiad Teledu: Y Gwyll (Cyfres 2, Pennod 1)

Y Gwyll - Adolygiad Cyfres 2 / Hinterland - Season 2 Review

A hithe’n dymor yr hydref, a’r nosweithiau’n dechrau cau amdanom, beth well na chwystrelliad o’r Gwyll i’n cadw ni’n gall tan gyfnod y Nadolig? Wedi wompyn o bennod a ddarlledwyd ar Ddydd Calan, mae na wyth o rifynnau o’n blaenau, o’r llwyddiant rhyngwladol llawn cymeriadau pruddglwyfus a leolir mewn Aberystwyth ‘arall’.

Lle mor llwm, dim ond dau opsiwn sy’ os ydych chi ffansi paned: caffi’r cei, llawn cysgodion bygythiol, neu vending machine HQ yr Heddlu. Mater arall yn llwyr yw archebu glasied o win, yng ngwesty Edward Hopper-chic y Consti…

Un o bleserau mawr Y Gwyll yw cael ymdrochi yn ei chyfoeth weledol, a rhyfeddu at yr ‘Aber’ amgen hwn. Nid oes modd mynd am ‘ddip’ gyda’r gyfres hon; rhaid ymrwymo i gwrs dwys nofio gwyllt, gan adael i’w naws lifo drostom ni, a’n denu i’r dyfnderoedd.

Fe’n denwyd yn sicr i fyd DCI Tom Mathias (Richard Harrington) a’i bartner DI Mared Rhys (Mali Harries) yn ystod y gyfres gyntaf, ac er na ddaethom i wybod hanner digon am y prif gymeriadau, fe’n hudwyd gan y tirlun anial. Y Gorllewin Gwyllt, a’i chymdeithas ar chwâl, o ganlyniad i lywodraethu llwgr gan sefydliadau pwdr.

Parhau wna’r thema drosgynnol hon gyda stori agoriadol am lofruddiaeth arall yng nghefn gwlad. Cyn-filwr cloff a drodd yn ddeliwr cyffuriau, i gadw dau pen llinnyn ynghyd; gyrrwr bysus bach cefn gwlad dan bwysau mawr a fu’n gyfrifol am sawl chwalfa deuluol.

Gor-gyffyrddwyd â chymeriadau ymylol eraill a rannai’r un tir neb; mecanic enigmatig (Mark Lewis Jones), ei fwli o fos (John Pierce Jones) , y wraig weddw (Manon Wilkinson) a chyn-garcharor (Tom Rhys Harries). Pob un â chanddynt reswm i ddigio wrth Carl Probert – ond pwy yn union oedd am ddial arno ef?

Wel, dim un ohonyn nhw, fe ymddengys, hyd yma; gwell o lawer gan Y Gwyll hel sgwarnogod, a pham lai? A serch y diweddglo ffwrbwt, wedi cwta dri-chwarter awr, efallai mai da o beth fyddai canolbwyntio ar elfennau amgenach…

Yn wir, ar ben y dirgelwch pythefnosol (bydd achos Carl Probert yn cau wythnos nesaf), atgyfnerthwyd yr hyn a sefydlwyd ym mhennod olaf (orchestol) y gyfres gyntaf; fod na ddrwg yn y caws o fewn hierarchiaeth yr heddlu. Yn ymuno y tro hwn â bos llechwraidd Mathias, y Prif Arolygydd Brian Prosser (Aneirin Hughes) – sy’n drewi o’i gorrun i’w sawdl – oedd cynrhychiolydd eryraidd yr IPCC (castio perffaith yn achos Richard Elfyn), â chanddo gyfres o gwestiynau caled i Tom.

Yn dilyn ‘patrwm’ o gamgymeriadau – gan gynnwys hunan-laddiad Mari Davies, amgylchiadau amheus achos Dyfan Richard (gorsaf-feistr Y Borth) , a chefndir cymhleth Mathias ei hun yn Llundain – yr awgrym a geir yw fod y dynion grymus mewn glas yn benderfynol o’i bardduo, a’i adael i ffawd y fall-guy. Ond i guddio pa bechodau gan yr awdurdodau? Oes na achos llawer mwy ynghlwm â’r cartre plant ym Mhontarfynach – dirgelwch agoriadol cyfres gyntaf Y Gwyll?

Ond efallai mai’r elfen bwysicaf oll, o ran sicrhau teyrngarwch y gynulleidfa, yw’r cymeriadu – a dyma, i mi, oedd man gwan y gyfres gyntaf.

Mor amwys oedd amlinelliad y ddau brif gymeriad (heb sôn am y cymeriadau cynorthwyol o’u cwmpas), nes i mi sylweddoli, wedi un cyfres gyfan, nad oeddwn i’n malio braidd dim amdanynt. Roedd y tensiwn rhwng Mathias a DI Rhys yn drwch dros gyfnod o naw pennod, ond prin y cyfiawnhawyd hyn, mor anelwig oedd yr is-destun.

Yn sicr, ni chafwyd arlliw o awgrym fod yno gyw-gyfeillgarwch i gyfiawnhau yr ymddiriedaeth fregus a chwalwyd erbyn y bennod Calennig arbennig. Ni chawsom wybod prin dim am y merched a drigai yn waled Mathias, tan un o olygfeydd olaf y bennod estynedig, a arweiniodd at coup de théâtre go iawn gyda chyflwyniad Meg – EI WRAIG!

Rydw i’n falch iawn i ddweud fod yr arwyddion yn fwy gobeithiol ar gyfer cymeriadu ail gyfres Y Gwyll. Trwy drugaredd, cywasgwyd y rhifyn estynedig diwethaf, i montage llai na munud o hyd, cyn agor â golygfa wych o wraig Mathias(Anamaria Marinca)  yn dweud y drefn wrth yr heddwas hunan-dosturiol, gan dryllio’i ddelwedd ddirfodaethol, Alex Colville-esque ohono’i hun yn gyfangwbl.

I mi, mae’r fath agoriad eofn, gyda’i thafod yn sownd yn ei boch, yn dweud llawer am weledigaeth y gyfres newydd hon, a hyder ei gwneuthurwyr yn y brand. Nid adweithiad, nag ymddiheuriad, ond ailwefriad, a chyfaddefiad o fath, fod dawn dweud cyn bwysiced â’r ddelwedd, ambell waith.

Ymhelaethwyd rhywfaint hefyd ar amgylchiadau teulu Mathias, a’i ddewis i drigo mewn carafan llawn pryfetach,  sydd – gadewch i ni fod yn onest – yn un pwll o anobaith. Fe wyddwn ers y bennod ddiwethaf y bu i un o’i ferched foddi dan ei wyliadwraeth ef, pan drodd ei gefn arni am fater o eiliadau. Ond mae’n debyg fod ei ferch arall, Hannah, yn dal yn Llundain, wedi’i chreithio gan ei cholled, a ddyfnhawyd gan ehediad disymwth ei thad i’r Gorllewin.

Ar ben hynny, cawsom gip ar fywyd personol DI Rhys – neu yn hytrach Elin, ei merch, ac effaith andwyol cael copar fel mam ar ei bywyd cymdeithasol hithau. Caf mond obeithio y gwelwn ni ragor o hyn – a tybed gaiff fy namcaniaeth am rywioldeb Mared ei gwireddu? Un peth sy’n sicr, wedi’i gweld yn llowcio glasied gyfan o win coch yn y bennod ddiwethaf – yn ogystal â thalu, o’i gwirfodd, am goffi o beiriant hynafol y swyddfa – dyma ddynes sydd dybryd angen dêt Tinder ar unwaith, a hynny er lles cymdeithas.

Un sy’n bendant, dybiwn i, yn aelod o Tinder ym mydysawd amgen Y Gwyll, yn ogystal â chlybiau nos yr Angel, Pier Pressure a Why Not – a hithe mor hyddysg yn natur gwaith bownsers y dre – yw’r fythol fywiog DC Sian Owen (Hanna Daniel), sy’n debygol o gyflawni ei chyflafan ei hun, dan bwysau holl vibes passive-aggressive DI Rhys. Ond o leia gafodd hi ‘Da Iawn DC Owen’ go dadol gan Matthias (paging Dr Freud!), sy’n debygol o ohirio ei meltdown anochel hi am y tro. Doedd dim sôn, gwaetha’r modd, o drawsnewidiad Clark Kent-aidd yn y geek bach hoffus DC Lloyd Ellis (Alex Harries) yn dilyn ei ffrwydriad Krakatoaidd, ar ôl i bawb ei anwybyddu yn y bennod ddwethaf. Melys moes mwy!

Mae na sicr le i ni Gymry ymhyfrydu yn llwyddiant rhyngwladol Y Gwyll / Hinterland, yn enwedig yn yr hinsawdd darlledu sydd ohoni. Ond gorau oll yw’r haenau diwylliannol hynny sy’n amhosib i’w cyfieithu – na’u gwerthfawrogi – y tu hwnt i fyd y Twitterati Cymraeg.

Fel cystadleuaeth Cân i Gymru, dyma gyfres i’w gwylio tra’n dilyn llinell amser  #ygwyll ar Twitter yr un pryd, wrth i bob ystum, ymadrodd, a dilledyn ddenu clod – neu gwawd – dan sylw’r Cymry craff.

Yn yr ysbryd hynny, dyma rai themau sy di bod yn chwarae ar fy meddwl ers gwylio’r bennod hon;

• Parthed y benbleth Ti neu Chi; mae DI Rhys wedi dechrau galw ‘Ti’ ar gymeriadau dan ddeugain mlwydd oed, sydd i’w groesawu, yn fy marn i. Ond dyw galw ‘Ti’ ar ‘Mrs Probert’ yn yr un frawddeg ddim cweit yn taro deuddeg…

• O ran #GogGate, sef y tueddiad i gastio Gogleddwyr eiconig fel Cardis Y Gwyll (John Ogwen efallai yn fwyaf amlwg yn y bennod ddiwethaf, er i acen Owain Arthur ragori, yn fy marn i, ar yr ‘Hogyn o Sling’); wel, allai mond ddychymygu’r ymateb i John Pierce Jones fel perchennog cwmni busys y bennod hon, ond fe ddarbwyllodd e, yn fy marn i. Cafodd Morfudd Hughes a Manon Wilkinson berchnogi eu hacenion gogleddol eu hunain, sydd hefyd i’w groesawu, gan arddangos agwedd hynod eangfryding y Cyngor Sir tuag at fewnfudwyr i Geredigion. Ond dyfernir y wobr aur am gynnig ‘Cymorth Cyntaf Cardi i Actorion Cymru’ i daclo’r dryswch tafodieithol i @Robert_G_Rhys am y cyngor defnyddiol, ‘dim ond dweud ‘ise’ sy ishe ‘chan!’ Gwobr Arian i @jonilloegr am ei arsylwad yr un mor graff; ‘Acenion y gogs yn itha da ar y cyfan ond yr “u” yw’r giveaway bob tro’.

• Siawns mai cam positif ymlaen fu apwyntio CarylLewis yn gyfieithydd i sgript Saesneg Debbie Moon, yn achos y bennod hon. Cam nesaf, gobeithio, fydd comisiynu sgript wreiddiol gan yr awdures leol boblogaidd. ‘Mathias, Jac a Sianco’, unrhyw un?

• Dim sôn am dabledi Zopiclone Mathias, fel a welwyd yn y bennod estynedig; allwn ni mond gobeithio fod ei insomnia wedi gwella…

• … ond eto, arwyddion fod gan ‘rhen Mathias dwtch pryderus o OCD wrth fyseddu cyllyll cegin John Bell, cyn eu gosod mewn trefn, drachefn. Ategwch at hynny ei arfer o rowlio’i lewys at ei ben-eliniau ar adegau o straen, à lá yr hen Garlo wrth fyseddu’i gyfflincs yn ddi-baid mewn digwyddiadau cyhoeddus.

• Wedi dweud hynny, roedd hi’n braf gweld Mathias yn ymateb yn ffafriol i ddylunio mewnol ffermdy anial Sain Ffagan-chic y cyn-filwr John Bell; ‘Bydden i’n byw ma’, meddai’n feddylgar, gan yngan yr unig beth positif iddo’i ddweud o gwbl ers cyrraedd Ceredigion. (Cue ‘pitch’ am groesbeilliad o’r Gwyll a Grand Designs…)

• A yw dychweliad gwraig Mathias – o bosib – i’w fywyd yn debygol o gymylu ei ddawn datrys dirgelion… neu ai ‘plant’ yw hi gan y Met i’w danseilio ymhellach? Parthed ei bygythiad hi i fynd â Hannah gyda hi i Ganada, AM BYTH BYTHOEDD, yn dilyn no-show arteithiol Mathias i’w trafodaeth heddwch ar dop Consti (bad move, buster); ai’r un man yng Nghanada lle mae Miley, babi Faye yn Corrie, bellach yn trigo ers wythnos ma – a hefyd Carol Gwyther (Rhian Morgan) o Gwmderi, erbyn meddwl?

Atebion i(rai o)’r cwestiynau dyrys hyn i ddod, ym mhennod nesaf Y Gwyll! A chroeso twymgalon yn ôl i gyfres o’r fath safon.

Bydd ail gyfres Y Gwyll yn parhau ar S4C bob nos Sul am 9yh. Cliciwch yma i wylio eto.

Cafodd y cofnod ei gyhoeddi yn Adolygiad, Teledu. Gosod Nod Tudalen i'r ddolen barhaol.

Un Ymateb i Adolygiad Teledu: Y Gwyll (Cyfres 2, Pennod 1)

  1. Hysbysiad: Adolygiad Ffilm: Just Jim (15) | Lowri Haf Cooke

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s