Y Dinesydd: Bwytai Merch y Ddinas – Bwyty’r Gegin, Sain Ffagan

IMG_2710IMG_2719

EADD904D-05FD-4E4F-9228-8F9E79093F62

90DD1403-35CA-40D5-95EF-335169BFA840

8418156E-719C-41B8-AA3F-2D466343E8F4

DE6F0CC8-4500-4351-B86A-08F6C6ABEC4E

6D57FB96-6435-4CEC-8B9E-CDE77EF54B6E

Bum yn meddwl ers tro am fy mhrynhawn yn Sain Ffagan, ac am fy ‘uchelgais bwyd’ ar gyfer atyniadau Cymreig o’r fath. Mae’n wych dathlu seigiau traddodiadol, am bris rhesymol, ond gyda bach fwy o feddwl (a chyllideb wrth gwrs) byddai modd cynnig arlwy gyfoes sy’n asio â’r weledigaeth graidd.

Sefydlwyd Sain Ffagan yn 1948, wedi i Iorwerth Peate ymweld â chanolfan Skansen yn Stockholm. Bum yno fy hun, gyda fy Mam a fy chwiorydd, ac mae’n ganolfan wefreiddiol, sy’n dod â hanes Sweden a’i hanes gwerin yn fyw.

iphone 2011-2013 996

Nid oes caffi yno, fel y cyfryw, o’r hyn y gofia i, ond mae cantîn yng canolfan Vasa – y llong Llychlynaidd, ar ynys Djurgården nid nepell i ffwrdd…

iphone 2011-2013 972

… ac yn oriel gelf MOMA ar ynys Skeppsholmen gerllaw.

iphone 2011-2013 1014

iphone 2011-2013 1018

Yn naturiol, mae arlwy smorgasborg yn benthyg ei hun yn naturiol i flychau bychain o fwydydd y wlad honno; cawsiau, bara rhyg, crispbread a chorgimychiaid ac ysgadenau (herrings) wedi’u rholio, llawn blas finegr. Yn rhyfedd ddigon dwi’n cofio Eglwys Norwyaidd Caerdydd yn cynnig ‘smorgasborg Cymreig’ gwta dair blynedd yn ôl, yn cyfuno cynnyrch Cymreig â dylanwadau Sgandinafaidd. Llechen yn cynnwys salad, detholiad a gawsiau a bara surdoes, a physgod yn ogystal, oedd yn gyfoes a gwych, heb sôn am flasus – yn fy marn i!

Efallai nad yw’r math yma o fwyd ‘bys a bawd’ wrth ddant pawb, ond rhaid dweud rydw i wrh fy modd. Os gofiwch chi lyfrau Topsy and Tim yn blant, efallai y cofiwch chi’r hwyl gafodd y brawd a’r chwaer wrth fynd ati i fwyta bwyd ‘êroplên’; gyda bwydydd gwahanol mewn plât hirsgwar â sgwariau bychain. Dwi’n dal i gofio Topsy a Tim, a’u chwaer fach Tansy, ac yn dal i gymeryd yr un pleser mewn pryd o’r fath!

Wrth ystyried Canolfan Werin Sain Ffagan, ac adeilad arfaethedig Y Gweithdy, sydd hefyd yn cynnwys caffi, dwi newydd gofio pa adeilad cyffelyb greodd argraff arna i. Yn 2011, ces i’r fraint o deithio i Melbourne fel rhan o gwrs datblygu beirniaid celfyddydol, y bum yn ffodus iawn i ennill lle arno. Wedi rhai dyddiau yn archwilio’r orielau ac amgueddfeydd dinesug, trefnais daith trên rhyw awr i’r gogledd o’r ddinas i oriel gyfoes yr ‘Heide MOMA’ yn Heidelberg.

iphone 2011-2013 2511

Sôn am brofiad gwefreiddiol, a chysyniad gwych; agorwyd cartref dau gasglwr celf o’r enw John a Sunday Reed i’r cyhoedd yn 1981, a’i ddatblygu’n ganolfan gelf gyfoes o bwys. Roedd yn anhygoel cael cerdded trwy gartref y ddau, ac edmygu’u casgliad o gelf gorau Awstralia o’r 20fed Ganrif. Roedd y gerddi, yn ogystal, yn wledd i’r llygaid, a cherfluniau mawrion, haniaethol, i’w gweld ym mhob man.

iphone 2011-2013 2510

Un o’r dileitiau mwy ges i oedd prynu llyfr reseitiau Sunday, yn y siop roddion bychan, yr wy’n creu ei sgons adnabyddus ohono, ac wrth fy modd. Ond cael prynu blwch picnic bach oedd y profiad gorau oll, y cefais ei fwynhau ar y lawnt yng nghanol y celf. Yn y bocs yr oedd rholyn gaws, salad, creision a hommous, a chrymbl mwyar ffres o’r ardd.

iphone 2011-2013 2522

iphone 2011-2013 2523

Rwy’n dal i sawru’r cynhwysion syml, wnaeth ddwyn atgofion fy mhrofiadau yn blentyn i’r cof, wrth flasu mefus a brechdannau picnic Mam yn Sŵ Bryste a Chastell Coch. Fel dwi di sgrifennu fwy nag unwaith, mae pŵer emosiynol iawn i bryd o fwyd, sy’n creu atgofion dyfnach fyth o ymweliad â lleoliad arbennig.

Wna i ddim mynd i sôn yma am far coctel ubercool The Modern, MOMA Efrog Newydd – byddai’n gwbl anheg cymharu Sain Ffagan â chanolfan gelf gyfoes ddinesig o’r fath. Ond fe wna i adael llun o’r Modern Martini, yn y gobaith y caiff rhywun ‘o bwys’ â chyllideb sylweddol eu hysbrydoli i wneud buddsoddiad o’r fath mewn atyniad Cymreig!

iphone 1984

 

Cafodd y cofnod ei gyhoeddi yn Adolygiad, Bwyd, Caffi, Y Dinesydd. Gosod Nod Tudalen i'r ddolen barhaol.

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Newid )

Connecting to %s