Adolygiad Theatr: Brêcshit (Theatr Bara Caws)

Brecshit

Hwyl diniwed llofft stabal, a hiwmor honco bost. Dyna, yn ei hanfod, oedd i ganfod yn Brêcshit, sioe glybiau newydd Theatr Bara Caws. ‘Ond och!’, medde chi, ‘beth am y teitl awgrymog, yn dychan cawlach gwleidyddol mwyaf ein cyfnod’? Erm, na, mae gen i ofn. Dim o’r fath beth. Yn wir, mae’r teitl mor gamarweiniol â’r hysbyseb bws bondigrybwyll, wnaeth addo achub y Gwasanaeth Iechyd o’i dwll.

Ag eithrio ambell i gag am Jacob Rees-Mogg, Michael Gove a Boris Johnson, stori am deulu fferm laeth dan bwysau a gawn, a’u hymdrechion i arallgyfeirio. Arallgyfeirio, meddech chi? Stori amserol dros ben pan gyflwynwyd cwotâu llaeth  y Farchnad Gyffredin  yn 1984. Ai profiad meta  felly sydd yma, rhyw gip ôl-fodern ar smonach Brexit, sy’n rhoi sêl bendith ar y dyfarniad i adael yr Undeb Ewropeaidd?

Na, na, ac yn syml, na. Sôn am enghraifft o ‘or-feddwl’ gan feirniad theatr Cymraeg; dyma glasur o sioe glybiau Bara Caws. Ac er ei bod ar adegau yn teimlo fel adlais o’r archif, mae’n cynnwys dream-team o dalentau comig Cymraeg. Ar ben hynny, yn absenoldeb rhaglen ddychan ar S4C, rhoddwyd pin yn swigen nifer o enwogion. Dyma a lenwodd Clwb Rhyddfrydwyr Treganna, Caerdydd ym mis Mai, a chlybiau eraill, ar hyd y daith, oedd dan eu sang.

BE588810-EB43-4E08-B5DE-E17464438A6C

Doris Morris oedd arwres sgript slic John Glyn Owen (yma hefyd yn cyfarwyddo), a gyflwynwyd ag afiaith pur gan Gwenno Ellis Hodgkins; actores ragorol  ac arweinydd heb ei hail ar ensemble ysblennydd o berfformwyr. Portreadodd benteulu fferm odro draddodiadol a drawsnewidiwyd yn ganolfan iachusol. Cynigwyd pob math o driniaethau ym Mryn Cwd yr Arian, i fynd i’r afael â straen bywyd cyfoes. I’r sylwebwyr pêl-droed  Nic Parry a Malcolm Allen cynigwyd sesiwn o ‘colonic irrigation’. Ac argymhellwyd therapi dwys i’r Ysgrifennydd Gwladol Alun Cairns i fynd i’r afael â’i ‘small man syndrome’.

O gymorth i Doris yn ei menter cefn gwlad oedd ei meibion, John Robat a Robat John;  efeilliaid unwy o anian wahanol, yn dro comig ar Cain ac Abel. Tra roedd y naill di mopio’n lan â chrochenwaith, ac yn dotio at ei fam, roedd y llall yn gynllwyniwr twyllodrus, ac yn gaeth i internet porn. Ag yntau’n dyheu am gariad,  daeth dan ddylanwad Saesnes rhonc, oedd yn ysu i gael ei bachau ar y fferm.

Brecshit 3

Daeth Manon Elis â dos da o asbri Camilla Parker-Bowles i’w phortread o Samantha Stable-Mare, tra chwaraewyd  y ddau frawd â swrealaeth pur gan y di-hafal Iwan Charles. A sôn am swrealaeth, cafwyd sylwebaeth hynod ffraeth gan y ffigwr trasig Tegid y Tarw/Falmai y Fuwch (Llyr Evans).

Dyna  felly oedd sgerbwd sylfaenol  y sgript, ond fel yn achos sioeau clybiau gorau Bara Caws, cafwyd darnau blasus o gig ar yr asgwrn. Cyflwynwyd corwynt ryfeddol o cameos, wrth i’r actorion chwarae amryw o gleifion. Ymysg y doniolaf oedd dyn ag amryw bersonoliaethau, y canwr opera Rhys Meirion yn eu plith.  Yma, rhaid cyfeirio at gorffolaeth Llyr Evans, a wigs a gwisgoedd gorffwyll y tîm cynhyrchu. Mae gan yr actor ddawn comig anhymig a phresenoldeb cynhyrfus o beryglus; does wybod pa ystum ddaw ganddo  nesa, neu ad-lib a ddaw o’i enau, er yn berfformiwr hael a chefnogol i’w gyd-actorion.

Ond efallai mai hufen y sioe oedd yr olygfa dosbarth ioga, dan arweiniad Kitty May (Manon Elis). Roedd yn braf i weld yr actores – sy’n gyfarwydd fel Michelle ar Rownd a Rownd – yn cael perchnogi cymeriad dros ben llestri, ar y cyd â’r ‘dybl act’ gorau yn y Gymraeg.  Wrth i hithau blygu lawr a dangos ei ‘Chewbacca’ i bawb, cafodd Kitty fodd i fyw wrth arwain dau glaf wrth ‘ymestyn eu hadennydd ji-binc’. Roedd un o’r cleifion yn Brifardd rhwym â phastwn yn ei law (Llyr Evans), tra ‘Celt Cocên’, Cofi Dre go-iawn mewn tracwisg las oedd y llall (Iwan Charles).

59C83D87-A1D8-43D6-9958-F57615ED41A6

Maddeuwch i mi am beidio a mynnu sylwebaeth wleidyddol graff o’r olygfa fendigedig hon. Fel yn achos ’Run Sbit, C’mon Midffild, a gweithiau gorau Elis James, byddai’n amhosib cyfieithu’r hiwmor honco bost a ddenodd ddagrau o lawenydd yn y dorf . Gwawriodd ystyr enw’r sioe arna i yn ystod cytgan ‘Rhedeg ‘fo Doris’  – anthem glo wyrdroedig Yr Anhrefn a fynnai bresenoldeb pawb (y ‘ddau’ Iwan Charles yn eu plith). Mewn cyfnod mor ofidus, mae dybryd angen codi gwên, a bu crio chwerthin yn Nhreganna am y tro cyntaf ers oes.

Mae taith Brêcshit gan Theatr Bara Caws yn parhau ledled Cymru tan yr 2il o Fehefin, 2018. Cliciwch yma am fanylion pellach.

Cafodd y cofnod ei gyhoeddi yn Adolygiad, Theatr. Gosod Nod Tudalen i'r ddolen barhaol.

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Newid )

w

Connecting to %s